basmak
EylemTür İşaretler?
a. = ad • alay = alay yollu • Alm. = Almanca • anat. = anatomi • Ar. = Arapça • argo = argo söz • ask. = askerlik • bağ. = bağlaç • bit. b. = bitki bilimi • biy. = biyoloji • bl. = bilişim • Bulg. = Bulgarca • coğ. = coğrafya • ç. = çokluk • db. = dil bilgisi • -de = -de durum ekiyle kullanılan fiil • den. = denizcilik • -den = -den durum ekiyle kullanılan fiil • dil b. = dil bilimi • din b. = din bilgisi • e. = edat • -e = -e durum ekiyle kullanılan fiil • ed. = edebiyat • eğt. = eğitim bilimi • ekon. = ekonomi • Erm. = Ermenice • esk. = eskimiş • Far. = Farsça • fel. = felsefe • fiz. = fizik • fizy. = fizyoloji • Fr. = Fransızca • geom. = geometri • gök b. = gök bilimi • hkr. = hakaret yollu • hay. b. = hayvan bilimi • hlk. = halk ağzında • huk. = hukuk • -i = -i durum ekiyle kullanılan fiil • İbr. = İbranice • İng. = İngilizce • İsp. = İspanyolca • İt. = İtalyanca • jeol. = jeoloji • kaba = kaba konuşmada • kim. = kimya • Kor. = Korece • Lat. = Latince • -le = ile edatıyla kullanılan fiil • Mac. = Macarca • man. = mantık • mat. = matematik • mdn. = madencilik • mec. = mecaz • meteor. = meteoroloji • mim. = mimarlık • min. = mineroloji • Moğ. = Moğolca • müz. = müzik • nsz. = nesne almayan fiil • öz. = özel • Port. = Portekizce • ruh b. = ruh bilimi • Rus. = Rusça • Rum. = Rumca • sf. = sıfat • sin. = sinema • Sl. = Slavca • sp. = spor • şaka = şaka yollu • T. = Türkçe • tar. = tarih • tek. = teknik • tekno. = teknoloji • tıp = tıp • tic. = ticaret • tiy. = tiyatro • tkz. = teklifsiz konuşmada • top. b. = toplum bilimi • TV = televizyon • ünl. = ünlem • vb. = ve benzerleri • yar. = yardımcı fiil • Yun. = Yunanca • zf. = zarf • zm. = zamir
-bi gibi biçimler: ünlüyle başlayan ek aldığında aldığı biçim (örn. dip → dibi).

Anlamlar

1.) -e
Vücudun ağırlığını verecek bir biçimde ayak tabanını bir yere veya bir şeyin üzerine koymak
“Bastığın yerlerde güller açtı, sarıldı ayaklarına.”
Cahit Külebi
2.)
Küçük çocuk ayakta durabilmek
3.)
Bir şeyi üzerine kuvvet vererek itmek
“Motor çalıştıktan sonra debriyaja basarsınız.”
Halide Edip Adıvar
4.) -e, -i
Sıkıştırarak yerleştirmek
“Peyniri küpe basmak.”
5.) -i
Bası işi yapmak; tabetmek
6.) -i, nesnesiz
► kaplamak
“Yollarını ot basmış, çamları yükselip saçaklarına el atmış olan bu büyük köşk.”
Memduh Şevket Esendal
7.) -e, -i
Bir şey üzerinde kalıp, mühür vb.yle iz yapmak
“Şuraya başparmağını bas, dediler, ben de bastım.”
Sait Faik Abasıyanık
8.) -i
Bir yere baskın yapmak
“Ölen kızın intikamını almak için köyü basıp yakmış.”
Etem İzzet Benice
9.)
Bir kimse bir yaşa girmek
“On dokuz yaşına yeni basmış, ürkek ve utangaç bir kızdım.”
Azra Erhat
10.) -i, nesnesiz
Duman, sis vb. bir yere çökmek
“Şehri akşamüstü sis basmıştı.”
Sait Faik Abasıyanık
11.) -i, nesnesiz
Basınç yaparak sıvı ve gazları itmek
“Pompa bozulmuş, suyu basmıyor. Otomobilin lastiğine hava basmak.”
12.) nesnesiz
Kümes hayvanı kuluçkaya yatmak
13.) -i
Uygunsuz vaziyette yakalamak
14.) nesnesiz, mecaz
Bir şeyin etkisinde kalıp eziklik, üzüntü ve ağırlık duymak
“Yüreğinin acısını duyuyordu. Sıkıntı basmış, terlemeye başlamıştı. İzin istedi.”
Yusuf Ziya Bahadınlı

Etimoloji

Bu madde için etimoloji bilgisi bulunmuyor.

Eş Anlam

bürümek • çap etmek • çökmek • kaplamak • örtmek • tabetmek • vurmak

Zıt Anlam

Bu madde için zıt anlamlı kaydı bulunmuyor.

Dil Bilgisi

Bu madde için ek dil bilgisi bulunmuyor.

Deyimler

Bu kelimeye bağlı veya kelimenin geçtiği deyim bulunamadı.

Atasözleri

Bu kelimeye bağlı veya kelimenin geçtiği atasözü bulunamadı.

Kalıp söz

Bu kelimeye bağlı veya kelimenin geçtiği kalıp söz bulunamadı.

Çekimler ve Sözcük Biçimleri

Bu madde için kayıtlı çekim veya sözcük biçimi bulunmuyor.

Kaynak ve Kayıt Bilgisi

Kaynak sınıfıResmî kaynak
Kaynak
Türk Dil Kurumu
Kayıt durumu
Editoryal olarak onaylandı
Kaynak bağlantısı
Sürüm / aktarım
Kullanıcı JSON aktarımı
Kullanım notu
CC BY-SA / GFDL (madde kaynak lisansı)
Kullanım etiketleri
-e, -i, nesnesiz, mecaz
← Sözlüğe dön